Alak Suresi

 1. AYET

1 ikra' oku قرا

2 bismi adıyla سمو

3 rabbike Rabbinin ربب

4 llezi

5 haleka yaratan خلق

Yaratan Rabbinin adıyla oku !

Kategori : 

¹Din / Allah'ın Esmaları/ Nefsimize verilen Allah bilinci

Anlam :

¹Kur'an okurken Rabbimizin doğrudan Yaratan Esması dolaylı olarak da Yaratırken esas aldığı diğer Esmalara dikkat ederek okumak lazım. Kur'an okurken bu anlamlara dikkat ederken , kâinatı her şeyi okurken de bu anlama dikkat etmek gerekiyor. Örneğin bir suya , yaprağa, ağaca her şeye bakarken altında bunları Yaratan Rabbimizi düşünmemiz gerekir.

Ayete dair eleştiri : 

2.AYET

1 haleka O yarattı خلق

2 l-insane insanı انس

3 min -tan

4 alekin alak- علق

İnsanı alaktan yarattı

Kategori : 

¹Din / Allah'ın Esmaları / Nefsimize verilen Allah bilinci

²Bilimsel sabit hakikat

Anlam :  

¹Bizi alaktan yaratan Rabbimiz. Yine burada kâinatı anlamaya çalışırken insanı alaktan yaratan Rabbimiz vurgulanıyor. Yaratan Rabbimizi okurken insanın en başından yaratılışı Allah'a dayandırılıyor. Bizi de yaratan O şekilde anlama yapmamız lazım. Felsefî olarka da alaktan yaratanın niye Allah olduğu anlaşılmalı. 

Allah'ı tanıtırken insanın da en kökünden beri Allah'ın yaratması olduğu vurgulanıyor.

²Bilimsel olarak alakı anlamak lazım insanın bilimsel yaratılışı ile ilgili

3.AYET

1 ikra' oku قرا

2 ve rabbuke ve Rabbin ربب

3 l-ekramu en büyük kerem sahibidir كرم

Oku! Rabbin Esas Kerim Olandır.

Kategori : 

¹ Din / Allah'ın Esmaları (tanıtımı)/ Nefsimize verilen Allah Bilinci

Anlam:

¹Yine oku. Oku Kur'an'ı ki Allah'ı tanıtmaya başlıyor, insanı yaratanın O olduğu anlatılıyor bunları anla. Ve kâinatı doğrudan Allah'ın adıyla okurken dolaylı olarak da Allah'ın bu yaratmayı yaparken Esas Kerim olduğu yani Esas Kıymetli olanın O olduğu ve bize de kıymetler vererek yarattığı vurgulanıyor. Kur'an'ı göndermek bir kıymet bir değerdir. Bizi yaratması bir değerdir.

4.AYET

1 ellezi O ki

2 alleme öğretti علم

3 bil-kalemi kalemle قلم

O ki kalemle öğretti!

Kategori:

¹ Din / Allah'ın Esmaları / Nefsimize verilen Allah bilinci ( Allah'ın tanıtımı O'nu tanımamız için )

Anlam:

¹ Kalem burada Allah'ın  kelimelerinin ,  öğretmesinin bir sembolü olarak kullanılıyor. Bu sembolden öğretmenin önemi yanında , Allah'ın öğreticiliği vurgulanıyor. Allah hem esas öğretendir , dolaylı olarak başkasının bize öğretmesinin esas kaynağı O'dur. Bilgiyi başkasına nasip eylemiş ve bize ulaşmasını nasip eylemiştir. Hem de doğrudan Vahiyle bize de Dinini öğretmiştir. O Kerem Sahibidir. Kıymetlidir ve bize de kıymetli şeyler nasip eylemiştir. Aynı zamanda  diğer canlı varlıklara da öğreten O'dur.

5.AYET

1 alleme öğretti علم

2 l-insane insana انس

3 ma şeyi

4 lem

5 yea'lem bilmediği علم

İnsana bilmediği şeyi öğretti.

Kategori : 

¹ Din / Allah'ın Esmaları / Nefsimize verilen Allah Bilinci 

Anlamı :

¹O Allah ki hem Vahiyle doğrudan hem dolaylı olarak bize bilmediğimiz nice hakikatleri Öğretendir. İlk doğduğumuzdan ölünceye kadar bize hakikatleri Öğretendir.

6.AYET

1 kella hayır

2 inne şüphesiz

3 l-insane insan انس

4 leyetga azar طغي

Hayır şüphesiz ki insan azar

Kategori :

¹Din/ nefsin Allah'a karşı olması gereken (ahlâkî)tavrı

Anlamı:

¹ İnsanın Allah'ın bu cömertliğine karşı ahlâkî olarak yanlış tavır takınabildiği vurgulanmış

7.AYET

1 en için

2 rahu kendini gördüğü راي

3 stegna zengin (kendine yeterli) غني

Kendisini  yeterli gördüğü için !

Kategori :

¹Din / nefsin Allah'a karşı ahlâkî duruşu

Anlamı :

¹ Buradaki zenginlik  kendisini kudretinin esas sahibi olarak görmek demek. Bu haksız bir kibirdir. Biz sınırlı varlıklar bu kibri kaldıramayız. Hem doğamıza ters hem de yetersiziz bu konuda. Bu şekilde gördüğünde hem Allah'a karşı ahlâkî yanlış tavırda olur. Haddini aşmış , azmış olur hem de bu haksız kibir seviyesi başkalarına karşı da tavirlarda gösterebilir kendini.

8.AYET

1 inne şüphesiz

2 ila

3 rabbike Rabbinedir ربب

4 r-ruc'aa dönüş رجع

Şüphesiz ki  dönüş Rabbinedir. 

Kategori:

¹ Din / Nefsin ahlâkî sınavının sonucu

Anlamı :

Allah'a karşı ahlâkî bir sınav içerisindeyiz. Ve insan azsa da kendini yeterli görüp Allah'ı esasen yok saysa bile hakikatin , dönüşün O'na olacağı vurgulanıyor. Ahlâkî sınavın sonucunda O'na döneceğiz. Ve Ahlâkın Hükümdarı bizi yargılayacak. Ahlâkî sınav için bize ahlâkî sorumluluk veriyorsa bunun sonucu illa olması gerekir. Allah haşa boş iş yapan olmadığı için bizi Yargılayacaktır buna dikkat etmeliyiz.

9. AYET

1 eraeyte gördün mü? راي

2 llezi şu

3 yenha men'edeni نهي

Gördün mü şu menedeni !

Kategori :

¹Din/ nefsin Allah'a karşı ahlâkî duruşu

Anlamı : 

¹  Bir şeyi men eden vurgulanıyor.

10. AYET

1 abden bir kulu? عبد

2 iza zaman

3 salla salat ederken صلو

Sala ederken bir kulu!

Kategori : 

¹Din/ nefsin Allah'a karşı ahlâkî duruşu

Anlamı :

¹ Sala etmek Allah'a karşı herhangi bir ahlâkî (olması gereken) tutum gerçekleştirmek. Ona doğru tavrı yakalamak anlamlarında. İbadetler , zikirler , Allah'ı doğru zamanda anmak her şey Allah'a karşı bir saladır. İşte bunu yaparken bundan men eden eleştiriliyor. Kul olması gereken tavrı yaparken bundan niye men edilir ? Doğru bir gerekçe varken bundan men etmek yanlıştır. Bu yanlışı hangi kötü niyetle yapıyor ki!

11. AYET

1 eraeyte gördün mü? راي

2 in ya

3 kane olursa كون

4 ala üzerinde

5 l-huda doğru yol هدي

Gördün mü ya Doğru yol üzerindeyse !

Kategori :

¹ Din / nefsin Allah'a karşı ahlâkî tutumu 

Anlamı :

¹ Gördün mü derken burada Allah'a karşı ahlâkî bir tutum anlatılıyor. Bunları gördün mü yani bu olayın ne kadar yanlış olduğunu gör / anla. Maddi olarak nasıl görmek bize hakikati görmemizi sağlar Manevi anlamda da gör bu hakikatleri anla yani anlamlarında kullanılıyor. 

Bizzat Nebiye ve okuyana hitap ederek sen de gör sen de anla vurgusu yapılıyor. Ya doğru yol üzerindeyse ! Niye Allah'a salât ederken bunu engelliyor. Bunu düşünmesi gerekmez mi !

12. AYET

1 ev yahut

2 emera emrederse امر

3 bit-tekva korunmayı وقي

Veya takvayı buyuruyorsa !

Kategori : 

¹Din / nefsin Allah'a karşı ahlâkî duruşu

Anlamı :

¹ doğru yol üzerindeyse veya takvayı buyuruyorsa ! Salat edenin doğru yol üzerinde olduğu veya aynı şekilde takva yani Allah'a karşı ahlâkî yanlıştan bir sakınma durumundaysa. Yani Allah'a salât ederek Allah'a karşı ahlâkî olmayan tavirdan sakınmış oluyorsa bunu buyuruyorsa. Bunlar güzel anlamlar bunu düşündü mü salattan men eden ?

13. AYET

1 eraeyte gördün mü? راي

2 in ya

3 kezzebe yalanlarsa? كذب

4 ve tevella ve yüz çevirirse? ولي

Gördün mü ya yalanlarsa ve yüz çevirirse ?

Kategori :

¹ Din / nefsin Allah'a karşı ahlâkî duruşu

Anlamı :

¹ Gördün mü yani bu olayı anladın mı manevi olarak doğruyu görüp  , doğruyu anladın mı ? O kişi ahlâkî olarak önemli bir konuda Doğru üzerinde bir iş yaparken birisi onu engelliyorsa ? Ya bu doğruyu yalanlayıp , yüz çeviriyorsa. Muhatapları bir soru işaretine sevk ediyor. Kur'an bir öğreti anlatıyor . Ya bu öğreti doğruysa ve bu doğruyu yalanlıyorsanız !

14. AYET

1 elem

2 yea'lem bilmedi mi (o)? علم

3 bienne muhakkak

4 llahe Allah'ın

5 yera gördüğünü راي

Allah'ın şüphesiz ki gördüğünü bilmiyor mu ?

Kategori :

¹ Din/ Allah'ın Esmaları/nefsin Allah'a karşı ahlâkî duruşu

Anlamı :

¹ Allah'ın her şeyi gördüğü vurgulanıyor. Sen bu olayları görmedin mi manevi olarak doğruyu anlamadın mı diye devam ederken Allah'ın ise her konuda her şeyi gördüğü vurgulanıyor. 

Dini anlamda ahlâkî doğrunun Allah'a karşı doğru ahlâkî pozisyonda olmayı ve Allah'ın her şeyi gördüğünü, bildiğini ve yanlış yapanların bunu hesaba katması gerektiğini, ahlaki tutumunun Allah'ın bilgisi dahilinde olduğu ve yeri gelince kullanacağı vurgulanıyor. Ve bilişsel olarak da Allah hakkında hakikatlere ulaşmasına rağmen yanlışı yapmaya devam ediyor. Burada ahlâkın bilişsel yani vurgulanıyor. 

15. AYET

1 kella hayır

2 lein eğer

3 lem

4 yentehi bundan vazgeçmezse نهي

5 lenesfean mutlaka yakalarız سفع

6 bin-nasiyeti alnından نصي

Hayır eğer bundan vazgeçmezse mutlaka alnından yakalarız.

Kategori : 

¹ Din / Allah'ın Esmaları / nefsin Allah'a karşı ahlâkî pozisyonun sonucu

Anlamı :

¹ Bundan vazgeçmesi gerektiği , Allah'ın bu durumu gördüğü , bildiği aksi halde Allah'ın Kudretiyle bu duruma göre davranacağı vurgulanıyor. Burada önemli olan kul bir seçim yapıyor Allah da bu seçimi üzerine bunu kabul edip ona göre davranıyor. Yani Allah kulun seçimine göre ona Büyük kader planında öyle yaşatır ki yanlışa yönelmesine izin vermiş olur.

16. AYET

1 nasiyetin alnından نصي

2 kazibetin yalancı كذب

3 hatietin günahkar خطا

Yalancı ve günahkar alnından !

Kategori :

¹ Din / kulun Allah'a karşı ahlâkî pozisyonu

² Bilimsel hakikat

Anlamı :

¹ Burada alnı daha çok iradesi(*)anlamına geliyor olabilir. Alın Arapçada ne anlama geliyor bul.Ve yine bilişsel bilgiye rağmen ahlâkî tavırdaki hata kınanıyor. Ve Allah'ın bu ahlâkî kötülükleri yapana ceza vereceği vurgulanıyor. Dünyada bu kötü ahlâkî pozisyona izin vermek ona göre büyük kaderi yaratmak Külli iradesini ona göre Allah'ın kullanması da bir cezadır.

²Alın irade ilişkisi bilimsel bir ayet de olabilir bunu incele.

17. AYET

1 felyed'u o zaman çağırsın دعو

2 nadiyehu meclisini ندو

Haydi o zaman çağırsın sesini duyurabildiklerini !

Kategori :

¹ Din / Allah'ın Esmaları /nefsin Allah'a karşı ahlâkî pozisyonu 

Anlamı:

¹ Allah burada meydan okuyor. Kudret bakımından Tek başına Esas Büyük olduğu , Allah'a karşı asla bir yardımcı bulamayacağını vurguluyor. Ahlâkî kötüyü yapıp kaçış yolu arayarak acaba yardımcıları yardım eder mi diye düşünüyorsa yanılıyor 

18. AYET

1 sened'u biz de çağıracağız دعو

2 z-zebaniyete zebanileri زبن

Biz de zebanileri çağıracağız.

Kategori :

¹Din / Allah'ın Emrindeki Özel Yapı

Anlamı :

Allah'ın Zebanileri çağırması dolaylı yoldan ceza vermesine hiçbir şey engel olamaz. Allah'ın Kudretini iyi anlamak gerekir. Buna rağmen Allah'tan ne sizi uzaklaştırdı. Bu yanlışı yapmanıza neden olacak doğru bir gerekçe yoktur . Biz derken Allah emrindeki dolaylı yapıyla birlikte hareket ederek eylemi yaptığı için kullanıyor olabilir.

19. AYET

1 kella hayır 

2 la  

3 tutia'hu ona boyun eğme طوع

4 vescud secde et سجد

5 vekterib ve yaklaş قرب

Hayır ! Ona boyun eğme . Secde et ve yaklaş!

Kategori :

¹ Din / nefsin Allah'a karşı ahlâkî tutumu

Anlamı :

¹ Hayır işte bu engel olmaya çalışana gönülden kayma ( itaatin gönül ile ilişkisine bak). Ona kalben meyledip ona uyma. Hayır vurgusu da yanlış yolda olduğuna bir vurgu buna dikkat et.

Tam tersine secde et Allah'a gönülden boyun eğ yani haklı Otoritesini, Gücünü, Bilgeliğini kabul et ve O'na yaklaş. O'na yaklaşmanın yolu bu doğru tavır secde ederek , gönülden boyun eğerek başlar. Kulun yapması gereken ahlâkî doğru tutum Allah'a karşı budur ve bu Allah'a yaklaşmanın doğru ahlâkî ilişkide olmanın doğru yakınlıkta olmanın ilk yoludur.